Cách học thuật ngữ tiếng Anh tài chính cho kỳ thi CFA

Bạn đang tìm cách học thuật ngữ tiếng Anh tài chính để đi thi CFA mà không bị “ngợp” giữa hàng trăm từ mới? Đề thi CFA viết bằng tiếng Anh, nên chỉ cần hiểu sai một từ như accrued hay nominal là bạn có thể chọn nhầm đáp án dù kiến thức đã nắm.

Bài viết này chia sẻ quy trình 5 bước đơn giản, kèm ví dụ số liệu giả định và những mẹo bạn có thể áp dụng ngay hôm nay, chỉ với khoảng 15-20 phút mỗi ngày.

Vì sao thuật ngữ tiếng Anh quyết định kết quả thi CFA?

Nhiều thí sinh Việt Nam học khái niệm bằng tiếng Việt rất chắc, nhưng khi gặp câu hỏi tiếng Anh thì mất thời gian “dịch ngược” trong đầu. Trong phòng thi, mỗi giây đều quý, và việc phải dừng lại để nhớ spread hay yield nghĩa là gì sẽ làm bạn chậm hẳn.

Có ba lý do nên đầu tư học thuật ngữ ngay từ đầu:

  • Đề bài dùng từ rất chính xác: hai từ gần nghĩa trong tiếng Việt có thể là hai khái niệm khác nhau trong tiếng Anh (ví dụ return và yield).
  • Thuật ngữ nối các môn với nhau: một từ như discount rate xuất hiện ở nhiều chủ đề, nên hiểu một lần dùng được nhiều lần.
  • Giảm tải khi ôn tập: khi từ vựng đã quen, bạn đọc tài liệu nhanh hơn và dành sức cho phần tính toán.

Nếu bạn chưa rõ các môn học trong kỳ thi, hãy xem trước bài CFA Level I là gì: cấu trúc kỳ thi và các môn học để biết mình sẽ gặp nhóm từ vựng nào.

Cuốn sổ và bút trên bàn học dùng để ghi flashcard thuật ngữ
Ảnh: Firmbee / Pixabay

Bước 1: Lập danh sách thuật ngữ cần học như thế nào?

Đừng cố học “toàn bộ từ điển tài chính”. Hãy chỉ học những từ xuất hiện trong tài liệu bạn đang ôn. Cách làm gọn nhất:

  1. Mở tài liệu của chương đang học và đánh dấu mọi từ bạn khựng lại khi đọc.
  2. Đối chiếu với phần bảng thuật ngữ (glossary) nếu tài liệu của bạn có.
  3. Chép các từ vào một file chung, mỗi dòng một từ, kèm tên chương.
  4. Ưu tiên từ xuất hiện nhiều lần hoặc nằm trong tiêu đề, mục tiêu học tập của chương.

Ví dụ giả định: bạn ôn 10 tuần và mỗi tuần thêm khoảng 30 từ mới. Sau 10 tuần, bạn có khoảng 300 thuật ngữ. Con số này chỉ để minh hoạ cách chia việc, không phải số lượng chuẩn mà ai cũng cần học.

Bước 2: Ghi một thuật ngữ sao cho dễ nhớ và dễ dùng

Một flashcard chỉ có “từ tiếng Anh – nghĩa tiếng Việt” thì rất dễ quên. Hãy ghi mỗi thuật ngữ theo 4 phần:

  • Term: thuật ngữ tiếng Anh (kèm viết tắt nếu có).
  • Định nghĩa tiếng Anh ngắn: một câu bằng từ đơn giản, tự diễn đạt lại.
  • Giải thích tiếng Việt: một câu theo cách bạn hiểu.
  • Ví dụ số: một phép tính nhỏ để gắn từ vào tình huống thực tế.

Ví dụ giả định với “Present value (PV)”: nếu bạn sẽ nhận 1.102,5 USD sau 2 năm và lãi suất chiết khấu là 5%/năm, giá trị hiện tại là 1.102,5 / (1,05)² = 1.000 USD. Bạn ghi thêm: “PV = giá trị ngày hôm nay của tiền nhận trong tương lai”. Chiều ngược lại, 1.000 USD với lãi 5%/năm trong 2 năm sẽ thành 1.102,5 USD, và đó chính là future value. Nếu muốn hiểu sâu hơn phần tăng trưởng này, hãy đọc bài về lãi suất kép, kèm ví dụ tính toán.

Máy tính bỏ túi và tiền trên bàn khi luyện bài tập tài chính
Ảnh: loufre / Pixabay

Bước 3: Dùng lặp lại ngắt quãng để nhớ lâu

Học một lần dài thường kém hiệu quả hơn học nhiều lần ngắn. Phương pháp lặp lại ngắt quãng (spaced repetition) giúp bạn ôn lại đúng lúc sắp quên. Bạn có thể dùng flashcard giấy hoặc ứng dụng, miễn là duy trì được thói quen.

Lịch ôn giả định:

  • Ngày 1: học từ mới (khoảng 5 từ/ngày nếu theo mức 30 từ/tuần ở trên).
  • Ngày 3: ôn lại lần 1.
  • Ngày 7: ôn lại lần 2.
  • Ngày 14: ôn lại lần 3, loại bỏ các từ đã thuộc chắc.

Từ nào quên thì đưa về đầu vòng. Khoảng cách trên chỉ là gợi ý, bạn hãy điều chỉnh theo trí nhớ của mình. Quan trọng nhất là trả lời bằng cách tự nhớ lại trước khi lật thẻ, thay vì chỉ đọc lướt.

Bước 4: Phân biệt các cặp thuật ngữ dễ nhầm

Phần lớn lỗi sai do từ vựng nằm ở những cặp từ nhìn giống nhau. Hãy lập riêng một danh sách “cặp dễ nhầm” và học chúng cạnh nhau:

  • Nominal rate và real rate: lãi suất danh nghĩa và lãi suất thực (đã tính đến lạm phát).
  • Spot và forward: giao dịch hoặc giá tại thời điểm hiện tại và giao dịch hoặc giá thoả thuận cho tương lai.
  • Assets, liabilities, equity: tài sản, nợ phải trả và vốn chủ sở hữu.
  • Bid và ask: giá người mua sẵn sàng trả và giá người bán muốn nhận.

Ví dụ giả định: một tài sản có giá bid là 100,00 và ask là 100,20. Chênh lệch (bid-ask spread) là 0,20. Chỉ cần nhìn con số này, bạn sẽ nhớ ngay vì sao người mua và người bán nhận về hai mức giá khác nhau.

Một mẹo khác là học theo họ từ: depreciate, depreciation, depreciable. Học một từ gốc là bạn biết được cả nhóm.

Bước 5: Biến thuật ngữ thành thói quen mỗi ngày

Bạn không cần dành hàng giờ. Hãy gắn việc học từ vựng vào những khoảng trống sẵn có:

  • 15 phút buổi sáng: ôn flashcard khi uống cà phê hoặc đi làm.
  • Tự giải thích: mỗi tối chọn 2-3 từ và giải thích thành tiếng như đang dạy người khác, bằng cả tiếng Anh đơn giản lẫn tiếng Việt.
  • Đặt câu riêng: viết một câu liên quan đến công việc hoặc chi tiêu của bạn. Ví dụ, My emergency fund covers six months of expenses là một câu đủ để nhớ cụm “emergency fund”. Nếu cần ôn khái niệm này, bạn có thể xem bài viết về quỹ khẩn cấp.
  • Làm câu hỏi trắc nghiệm sớm: gặp từ trong ngữ cảnh đề thi giúp bạn nhớ chắc hơn việc học từ đơn lẻ. Bạn có thể kết hợp với việc luyện thi CFA Level I trên FinFlash để vừa ôn khái niệm vừa làm quen cách đề hỏi.

Cuối tuần, dành 10 phút xem lại danh sách từ hay quên và đánh dấu chúng để ưu tiên ở tuần sau.

Những lỗi thường gặp khi học từ vựng tài chính cho CFA

Dưới đây là vài sai lầm bạn nên tránh:

  • Học thuộc nghĩa tiếng Việt mà không hiểu bản chất: khi đề bài diễn đạt khác đi, bạn sẽ không nhận ra.
  • Học quá nhiều từ cùng lúc: nạp 50 từ một ngày thường dẫn đến quên nhanh và nản.
  • Bỏ qua viết tắt: các cụm như PV, FV hay YTM xuất hiện dày đặc, hãy luôn ghi cả dạng đầy đủ lẫn dạng viết tắt.
  • Không ôn lại: từ vựng chỉ ở lại trí nhớ khi bạn gặp nó nhiều lần.

Nếu bạn đang xây dựng kế hoạch ôn dài hơi, hãy xem thêm bài tự học CFA Level I trong 6 tháng cho người đi làm để xếp lịch từ vựng vào lộ trình tổng thể.

Luyện thi CFA Level I: FinFlash CFA Prep có 330 bài học theo LOS, 3.734 câu hỏi kèm giải thích từng đáp án sai và 2 ca thi thử. Xem FinFlash CFA Prep

Câu hỏi thường gặp

Tôi nên học bao nhiêu thuật ngữ mỗi ngày để ôn thi CFA?

Không có con số cố định cho mọi người. Nhiều bạn bắt đầu với khoảng 5 từ mới mỗi ngày kèm ôn lại các từ cũ, rồi điều chỉnh theo thời gian rảnh và khả năng ghi nhớ.

Có cần học thuộc nghĩa tiếng Việt của từng thuật ngữ không?

Nên hiểu nghĩa tiếng Việt để nắm bản chất, nhưng hãy tập nghĩ trực tiếp bằng tiếng Anh. Vì đề thi bằng tiếng Anh, bạn càng ít phải dịch trong đầu càng tiết kiệm thời gian.

Dùng flashcard giấy hay ứng dụng thì tốt hơn?

Cả hai đều dùng được. Flashcard giấy dễ tuỳ biến, còn ứng dụng thường tự nhắc lịch ôn. Chọn cách bạn duy trì đều đặn nhất.

Tiếng Anh của tôi còn yếu thì có học CFA được không?

Được, nếu bạn kiên trì học thuật ngữ và luyện đọc câu hỏi thường xuyên. Bắt đầu từ các từ cơ bản, dùng định nghĩa tiếng Anh đơn giản và tăng dần độ khó.

Khi nào nên bắt đầu học thuật ngữ trước kỳ thi?

Càng sớm càng tốt, ngay khi bắt đầu đọc tài liệu. Học từ vựng song song với từng chương sẽ nhẹ nhàng hơn nhiều so với dồn vào những tuần cuối.

Bài viết liên quan

Lưu ý: nội dung chỉ nhằm mục đích giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư hay tư vấn tài chính cá nhân. Hãy cân nhắc hoàn cảnh của bạn hoặc hỏi chuyên gia trước khi quyết định. CFA® và Chartered Financial Analyst® là nhãn hiệu của CFA Institute. CFA Institute không chứng thực, quảng bá hay bảo đảm tính chính xác của nội dung này.

Luyện nghe IELTS cùng VHP English

Xem ứng dụng